Czy aparat ortodontyczny niszczy zęby?

licówki na zęby

Współczesna ortodoncja radzi sobie już nie tylko z prostowaniem zębów („orthos” – prosty), ale również z nawet bardzo skomplikowanymi wadami złożonymi. Efektywne leczenie ortodontyczne poprawia wygląd pacjentów oraz pozwala zapobiegać potencjalnym problemom stomatologicznym i logopedycznym. Aparaty ortodontyczne to jedne z podstawowych narzędzi stosownych w leczeniu rozmaitych nieprawidłowości zębowych. Jakie rodzaje aparatów znajdują zastosowanie w leczeniu dzieci i młodzieży, a jakie stosuje się u osób dorosłych? Na czym polega działanie aparatu i czy jego użytkowanie jest obciążone jakimś ryzykiem?

Rodzaje aparatów ortodontycznych

Aparaty ortodontyczne dzieli się ogólnie na: zdejmowane (ruchome) i stałe. Podstawową różnicą między nimi jest oczywiście sposób ich noszenia i mocowania. Aparaty ruchome można samodzielnie zdejmować i zakładać, a leczenie za ich pomocą wymaga od pacjenta dyscypliny i ścisłego stosowania się do zaleceń lekarza, które dotyczą przede wszystkim liczby godzin w ciągu dnia, podczas których aparat powinien być bezwzględnie noszony. Aparat stały na zęby jest mocowany na czas leczenia do ich powierzchni trwale  za pomocą specjalnego kleju. 

Aparaty zdejmowane

Czy aparat ortodontyczny niszczy zęby? dentysta-1280Tradycyjne aparaty zdejmowane to aparaty mechaniczne i mechaniczno-czynnościowe, które stosuje się wyłącznie u dzieci, najczęściej do 12. roku życia. Aparaty mechaniczne (nazywane również aktywatorami ortodontycznymi) wykonane są z plastiku i opierają się zarówno o podniebienie, jak i o górne i dolne zęby. Zakłada się je przede wszystkim w nocy i na określony czas w ciągu dnia – mówienie z aparatem w jamie ustnej jest mocno utrudnione. Aparaty mechaniczno-czynnościowe (nazywane również aparatami płytkowymi) składają się z plastikowej płytki (dopasowanej do podniebienia) z klamrami, które mają utrzymywać aparat na miejscu i oddziaływać w określony sposób na zęby oraz śrubami do samodzielnej regulacji. 

Aparaty nakładkowe

Aparat nakładkowy to specjalny rodzaj aparatu zdejmowanego, który jako jedyny w tej kategorii może być efektywnie stosowany w leczeniu osób dorosłych. To aparat przezroczysty, mający formę nakładki, którą przygotowuje się dla konkretnego pacjenta i wymienia kilkanaście lub kilkadziesiąt razy w ciągu całego procesu leczenia. Aparaty nakładkowe są innowacyjnym rozwiązaniem, pozwalającym na maksymalnie dyskretne i szybkie leczenie większości nieprawidłowości zębowych. 

Aparaty stałe

Czy aparat ortodontyczny niszczy zęby? aparat-ortodontyczny2-1280To aparaty składające się z kilku elementów: zamków (przyklejanych do zębów), ligatur (najczęściej w formie kolorowych gumek) oraz łuków. W aparatach samoligaturujących się – ligatury zastąpiono specjalnymi klapkami na zamkach. Aparat stały na zęby dostępny jest w dwóch podstawowych wersjach: klasycznej (wszystkie elementy są metalowe, aparat jest stosunkowo tani, ale bardzo widoczny na zębach) i estetycznej (metalowe zamki aparatu zastępuje się zamkami wykonanymi z materiałów kompozytowych lub porcelanowych, niemal niewidocznych na zębach). Najbardziej wymagający klienci, którym zależy na całkowitej dyskrecji podczas leczenia ortodontycznego, mogą zdecydować się na założenie aparatów lingwalnych, w których zamki mocowane są do wewnętrznej (językowej) strony zębów. 

Działanie aparatu na zęby

Czy aparat ortodontyczny niszczy zęby? aparat-ortodontyczny-1280Aparaty ruchome oddziałują na zęby mechanicznie lub mechanicznie i czynnościowo. Aktywatory ortodontyczne mają wpływać na położenie zębów oraz sposób ich wyżynania się, a także wymuszać prawidłowe ustawienie żuchwy. Aparaty płytkowe mają dodatkowo pobudzać kostne części szczęki do wzrostu w odpowiednim kierunku. Leczenie aparatami zdejmowanymi może trwać nawet kilka lat, a jego głównym celem jest zapobieganie wadom zgryzu oraz niektórym nieprawidłowościom zębowym. Wcześnie podjęte i sumiennie prowadzone leczenie aparatem ruchomym może zapobiec konieczności późniejszego leczenia za pomocą aparatu stałego lub znacząco skrócić jego czas. 

Zadaniem stałych aparatów ortodontycznych jest takie oddziaływanie na zęby, by te w bezpieczny sposób zmieniały swoje położenia / ustawienie na pożądane. 

Jak taki aparat prostuje zęby? 

W zamkach przyklejonych do zębów umocowane są za pomocą ligatur lub aktywnych klapek metalowe łuki i to właśnie one mają delikatnie oddziaływać na zęby. Łuki są podczas leczenia kilkukrotnie wymieniane, zgodnie z wstępnym planem leczenia, by w określonym czasie doprowadzić do odpowiedniego ustawienia zębów. W aparacie nakładkowym na zęby oddziałuje bezpośrednio nakładka.  

Wpływ aparatu na stan uzębienia

Czy aparat ortodontyczny niszczy zęby? dentysta4-1280Profesjonalnie wykonane i odpowiednio dobrane aparaty na zęby, przy zachowaniu najwyższych standardów dbałości o higienę jamy ustnej – nie uszkadzają zębów i nie obniżają ich kondycji. Aparaty stałe zakłada się wyłącznie na zdrowe / wyleczone zęby, a do codziennej higieny jamy ustnej zalecane są specjalne środki oraz stosowanie diety, która minimalizuje ryzyko powstania próchnicy (m.in. wykluczenie z diety słodyczy, produktów ciągnących się i klejących, produktów mogących powodować powstawanie przebarwień, gum do żucia).  Niezwykle ważne jest odbywanie regularnych wizyt kontrolnych, podczas których nie tylko sprawdzany jest aparat i korygowane jego ustawienia, ale również kontrolowany jest stan naszego uzębienia. 

Leczenie ortodontyczne na kredyt

Czy aparat ortodontyczny niszczy zęby? medi

Leczenie ortodontyczne jest dość drogie i refundowane przez NFZ jedynie w niewielkim zakresie, wyłącznie dzieciom do 12. roku życia. Nie jesteśmy jednak skazani na życie z nieestetycznym uśmiechem! Wydatki związane z zakupem aparatu ortodontycznego oraz całym procesem leczenia (wizytami kontrolnymi, dodatkowymi badaniami) można rozłożyć na raty. Kredyty na leczenie naszego zgryzu znajdziemy w ofercie mediraty.pl.